TAŞKENT – 27 Ekim 2026
Özbekistan, İran’ın bazı diplomatik temsilciliklerinin Semerkant’taki tarihî yapıların “İran-İslam medeniyetinin” parçası olarak nitelendirildiği sosyal medya paylaşımlarına tepki göstererek Tahran yönetimine protesto notası verdi.
Özbekistan Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, söz konusu paylaşımların Semerkant’ın tarihî ve kültürel mirasını tek taraflı ve siyasi amaçlarla yorumladığı belirtildi. Açıklamada, diplomatik temsilciliklerin tarihî ve kültürel meseleleri siyasallaştırmaması gerektiği vurgulandı.
Bu kapsamda İran’ın Taşkent Büyükelçisi Muhammed Ali İskenderi, Özbekistan Dışişleri Bakanlığına çağrıldı. Taşkent yönetimi, İran’dan tartışmaya konu olan paylaşımların kaldırılmasını ve benzer durumların tekrarlanmaması için gerekli önlemlerin alınmasını istedi.
Tartışma Semerkant’taki tarihî yapılar üzerinden başladı
Gerilime neden olan paylaşımlar, İran’ın Ermenistan ve Zimbabve’deki büyükelçiliklerinin sosyal medya hesaplarında yayımlandı. Paylaşımlarda, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun geçen hafta Semerkant’a gerçekleştirdiği ziyaret sırasında çekilen görüntülere yer verildi.
İran’ın diplomatik temsilcilikleri, kentteki tarihî yapıların kemerlerinin “İran-İslam medeniyetinin” ayırt edici özelliklerinden biri olduğunu ileri sürdü. Bu nitelendirme, Özbekistan tarafından ülkenin tarihî ve kültürel mirasına yönelik tek taraflı bir yorum olarak değerlendirildi.
Özbekistan yönetimi, Semerkant’ın yanı sıra Buhara ve Hive gibi tarihî şehirlerin mirasının, yüzyıllar boyunca şekillenen zengin kültürel gelişimin parçası olduğunu vurguluyor.
Tarihî miras diplomatik ilişkilerin gündeminde
Özbekistan’ın protestosu, Orta Asya’nın tarihî şehirleri ve bu şehirlerin kültürel mirasının hangi tarihsel çerçevede ele alınacağına ilişkin tartışmayı yeniden gündeme taşıdı.
Semerkant, farklı dönemlerde çeşitli devletlerin ve kültürel geleneklerin etkisinde gelişmiş önemli bir tarihî merkez olarak öne çıkıyor. Özbekistan’ın tepkisi, bu çok katmanlı mirasın diplomatik temsilcilikler tarafından tek bir medeniyetin parçası olarak tanımlanmasına yönelik itirazını ortaya koyuyor.
Taşkent yönetimi, İran ile karşılıklı saygıya dayalı ilişkilerin sürdürülmesine önem verdiğini belirtirken, ülkenin tarihî ve kültürel mirasının siyasi amaçlarla tek taraflı yorumlanmasına karşı tutumunu koruyacağını bildirdi.
Kaynak: TRT Avaz
