Gülten RAYİMOĞLU

Bulgarların Tuna bölgesine gelişi, Orta Asya’dan başlayan uzun bir göç ve yerleşim sürecinin sonucudur. Bu süreç, tarihsel kaynaklar ve arkeolojik bulgularla desteklenmektedir. İşte Bulgarların Tuna’ya gelişiyle ilgili detaylar:

1. Kökenleri ve İlk Yerleşimler

Bulgarlar, köken olarak Türk boylarına dayanır ve Oğur (Onogur) kabileleri ile ilişkilidir. Bu kabileler, 5. yüzyılda Orta Asya’dan Karadeniz’in kuzeyine göç etmişlerdir. Bulgarların adı, Türkçe “karışmak” anlamına gelen “bulgamak” fiilinden türemiştir ve bu, farklı kabilelerin bir araya gelmesini simgeler.

2. Büyük Bulgar Hanlığı

Kubrat Han önderliğinde, 630 yılında Karadeniz’in kuzeyinde Büyük Bulgar Hanlığı kuruldu. Bu devlet, bugünkü Ukrayna, Güney Rusya ve Kuzey Kafkasya bölgelerini kapsıyordu. Kubrat Han’ın ölümünden sonra, Hazarların baskısı nedeniyle devlet dağıldı ve Bulgarlar farklı yönlere göç etti.

3. Asparuh ve Tuna Bulgarları

Kubrat Han’ın oğlu Asparuh, Bulgarların bir kısmını alarak Tuna nehri civarına göç etti. 679 yılında Tuna’nın güneyine geçen Asparuh, 681 yılında Bizans İmparatorluğu’na karşı kazandığı zaferle Birinci Bulgar Devleti’ni kurdu. Bu devlet, Tuna’nın güneyindeki Slav kabileleriyle birleşerek güçlendi.

4. Tuna’ya Yerleşme ve Devletleşme

Asparuh’un liderliğinde Bulgarlar, Ongal bölgesinde (Tuna deltası yakınlarında) yerleşti ve burada Pliska şehrini kurdu. Bu süreçte, yerel Slav kabileleriyle ittifak kurdular ve zamanla Slav kültürüyle kaynaştılar. Bu kaynaşma, Bulgarların Slavlaşma sürecini başlattı.

5. Tarihsel ve Kültürel Miras

Bulgarların Tuna’ya gelişi, sadece siyasi bir olay değil, aynı zamanda kültürel bir dönüşümü de beraberinde getirdi. Türk kökenli olan Bulgarlar, zamanla Slav dili ve kültürünü benimsedi. Bu süreç, 9. yüzyılda Hristiyanlığın kabulüyle daha da hızlandı.

Bulgarların Tuna’ya gelişi, Orta Asya’dan Balkanlar’a uzanan bir göç hikayesidir. Bu süreç, Kubrat Han ve Asparuh gibi liderlerin öncülüğünde gerçekleşmiş ve Birinci Bulgar Devleti’nin kuruluşuyla sonuçlanmıştır. Bulgarlar, Tuna bölgesinde hem siyasi hem de kültürel bir miras bırakmış, bu miras günümüz Bulgaristan’ının temelini oluşturmuştur.